Beter inzicht in de effecten van sport en bewegen met het interactieve Human Capital Model

Bewegen is gezond. Maar niet alleen dat, er zijn nog veel meer ‘positieve bijwerkingen’ te benoemen. Onderzoeker Richard Bailey ontwikkelde op basis van wetenschappelijke literatuur samen met collega-onderzoekers en Nike het Human Capital Model waarin ruim 80 effecten van bewegen worden benoemd, onderverdeeld in de zes kernwaarden. Kenniscentrum Sport & Bewegen heeft op basis van de Nederlandse bewerking een online interactief model ontwikkeld met duidelijke omschrijvingen van de effecten, artikelen met achtergrondinformatie en interventies en producten die helpen het effect te bereiken.

Human Capital Model

In het Human Capital Model zijn de effecten van sporten en bewegen ingedeeld op basis van zes kernwaarden: fysieke, emotionele, sociale, persoonlijke, intellectuele en financiële waarde. Deze zijn kernwaarden zijn wel onlosmakelijk met elkaar verbonden, effecten en veranderingen binnen de ene kernwaarde hebben invloed op andere kernwaarden. In 2020 is de bewijslast van de effecten opnieuw beoordeeld door het Mulier Instituut. Deze resultaten zijn vervolgens besproken met de Radboud Universiteit en op basis hiervan is de bewijslast voor bepaalde effecten aangepast en zijn een aantal effecten samengevoegd of toegevoegd. Hieruit is vervolgens een up-to-date model ontstaan wat interactief is gemaakt door het Kenniscentrum Sport & Bewegen.

Lees ook: Vitaal na corona: een doelgerichte aanpak door de database erkende sport- en beweeginterventies

Hoe werkt het?

Het interactieve Human Capital Model van het Kenniscentrum Sport & Bewegen bevat de ruim 80 effecten, ingedeeld op kernwaarde. Klik je een bepaald effect aan, dan vind je daar een omschrijving van dat effect en staat er uitgelegd hoe de invloed van sporten en bewegen hierop werkt en wat de mogelijke risico’s zijn. Daarnaast vind je artikelen die uitleg geven, maar ook interventies en producten die helpen het effect te bereiken en contactgegevens van experts die je kunt benaderen voor vragen. Tevens kun je filteren op een bepaalde doelgroep of de zoekfunctie gebruiken om een bepaald effect te vinden.

Waar kun je het voor gebruiken?

Het model geeft inzicht in de effecten van sport en bewegen en kan daardoor helpen bij het verantwoorden van sport- en beweegactiviteiten, of bij het maken van beleid in sport, zorg, sociaal domein en gezondheid. Het model is ook gemaakt voor professionals en beleidsmakers in de sport, volksgezondheid en wetenschap die geïnteresseerd zijn in de effecten van sport en bewegen.

Kijk hier voor het interactieve Human Capital Model

Kernwaarden

  1. Fysieke waarde
    Dit is de meeste bekende waarde. Lichaamsbeweging heeft een positieve invloed op de gezondheid en vermindert de kans op ziekten zoals obesitas, hart- en vaatziekten, COPD en diabetes. Het is in elke levensfase effectief om te investeren in bewegen, maar hoe vroeger het wordt aangeleerd, hoe langer je er profijt van hebt. Daarnaast is bewegen, dankzij de effectiviteit en relatief goedkope inzet, ook de meest effectieve beleidsstrategie ter preventie van chronische ziekten.
  2. Emotionele waarde
    Behalve de fysieke voordelen is lichaamsbeweging ook van invloed op iemands emotioneel welzijn, vooral bij de jeugd. Het geeft zelfvertrouwen en gevoel van eigenwaarde en heeft een positieve invloed op emotionele stoornissen en stemmingsstoornissen. Beweging heeft hetzelfde effect als antidepressiva en zorgt ervoor dat je lichaam efficiënter om kan gaan met angst en stress of zelfs kan tegengaan. De resultaten zijn wel afhankelijk van veel andere factoren zoals de begeleiders, andere leden en de omgeving.
  3. Sociale waarde
    Sport en bewegen biedt een positief sociaal klimaat waarin je sociale vaardigheden kunt ontwikkelen, vrienden kunt maken en daarmee je sociale netwerk kunt uitbreiden. Er bestaat al wel langere tijd discussie of sport mensen dichter bij elkaar brengt en in hoeverre het effect doorwerkt buiten het bewegen om. Maar wanneer bewegen op een gestructureerde, respectvolle en voor alle deelnemers veilige wijze wordt georganiseerd kan het zeker bijdragen aan de sociale ontwikkeling en kan het zelfs asociaal en crimineel gedrag onder jeugdigen tegengaan.
  4. Persoonlijke waarde
    Sport en bewegen kan van invloed zijn op iemands karakter. Het aantal onderzoeken naar de waarde van spel en lichaamsbeweging is groeiende. En hoewel er nog meer onderzoek nodig is, lijkt het aantoonbaar effect te hebben op samenwerking, communicatievaardigheden1, nemen van besluiten, probleemoplossend vermogen, verantwoordelijkheid, inlevingsvermogen en veerkracht. Deze effecten zullen uiteraard groter zijn door goede begeleiders en een vertrouwde sociale omgeving.
  5. Intellectuele waarde
    Er is geen enkel bewijs dat tijd die op school wordt besteed aan sport en bewegen van negatieve invloed is op de schoolprestaties. Sterker nog, fysieke activiteit leidt tot een toename van bloedtoevoer in de hersenen waardoor je onder andere alerter wordt en de hersenontwikkeling wordt gestimuleerd. Maar ook hoe meer je beweegt in je leven, hoe beter je op latere leeftijd cognitieve taken kunt uitvoeren.
  6. Financiële waarde
    Regelmatig bewegen is geassocieerd met 6-10% hogere salarisinkomsten. Mogelijk doordat bewegen leidt tot het verwerven van allerlei waarden die mensen uiteindelijk verantwoordelijker, competitiever en productiever maken. De financiële waarde is hiermee als het ware een resultaat van de fysieke, emotionele, individuele, intellectuele en sociale waarden van bewegen.

Met dank aan het Kenniscentrum Sport en Bewegen en het artikel ‘Effecten van sport & bewegen in het Human Capital Model.





E.B.T.C.