Vaccin versterken bij een kwetsbaar immuunsysteem? Nu bewegen, als het mag weer zwemmen!

Eerder schreven wij al over de brandbrief van artsen en wetenschappers, waaronder Erik Scherder (hoogleraar klinische neuropsychologie VU Amsterdam), aan het kabinet met een pleidooi om meer te bewegen om zo ons immuunsysteem te versterken omdat daarmee een corona-infectie minder ernstig kan verlopen. Maar recent schreef Erik Scherder als lid van Nederlandse Sportraad in zijn column ook over de voordelen voor bewegen bij vaccineren voor jongeren met een aandoening of oudere mensen met een kwetsbaar immuunsysteem.

Versterkend effect kwetsbaar immuunsysteem

Naast voordelen zoals een fit hart en een fit brein zorgt bewegen ook voor een beter immuunsysteem, het is goed voor het opbouwen van weerstand tegen virussen zoals corona. Wanneer je matig intensief beweegt, worden je cellen die nodig zijn voor een goede afweer actiever en dus effectiever. Maar het blijkt dat bewegen ook kan helpen om de werking van het vaccin te versterken. Studies naar griepvaccinaties laten zien dat een toename in lichamelijke activiteit een versterkend effect van het vaccin laat zien. Dit geldt voor bewegen voorafgaand aan de vaccinatie, maar ook voor bewegen erna. Het bewegen zorgt voor een grote productie van antistoffen en deze productie is aanzienlijk groter dan bij mensen met een inactieve leefstijl. Dit geldt dan met name voor jongeren met een aandoening of oudere mensen met een kwetsbaar immuunsysteem. Een immuunsysteem dat sterk is, zoals bij gezonde jongeren, kan nauwelijks worden versterkt.

Ook bij COVID-19 vaccin?

In één van de studies kregen inactieve mensen boven de 60 jaar een bewegingsprogramma van 10 maanden aangeboden. De frequentie was drie keer per week matig intensief bewegen, per keer variërend van 25 tot 60 minuten op 65-75% van de maximale hartfrequentie. Voldoende beweging dus om te zorgen dat er echt iets gebeurt in het lichaam. Wat blijkt nu uit het onderzoek? Niet alleen de lichamelijke conditie verbetert, óók de productie van antistoffen neemt toe. Matig intensief bewegen is voldoende, maar het is vooral belangrijk dat het hart een beetje harder moet werken. Belangrijke vraag: is er ook een extra toename in de productie van antistoffen bij inactieve mensen die flink gaan bewegen voor het vaccin tegen COVID-19. Het effect van bewegen op het aanmaken van antistoffen na vaccinatie tegen COVID-19 moet nog onderzocht worden. Maar op basis van bestaande studies wordt het advies gegeven meer te gaan bewegen ter versterking van het vaccin tegen COVID-19.

Lees ook: Dit is waarom zwemmen zorgt voor een fit hart, een fit brein én een beter immuunsysteem

Nu bewegen, straks weer zwemmen

Hieruit blijkt dus dat nu bewegen niet alleen goed is voor de conditie en de ontspanning, het versterkt ook de weerstand tegen virussen en de werking van het vaccin. Bij de griepprik blijkt dat de eerste positieve effecten na vier maanden aantoonbaar zijn en dat men tijdens het hele griepseizoen veel beter beschermd was. Mensen met een kwetsbaar immuunsysteem kunnen dus zélf een actieve bijdrage leveren aan de effectiviteit van het vaccin tegen COVID-19. Of je nu nog in afwachting bent van een vaccin, de tweede prik of net beide hebt gehad, meteen beginnen kan enorm helpen. Zwemmen zou dan natuurlijk heel fijn zijn, zeker voor kwetsbaren voor wie andere vormen van bewegen lastiger zijn. Helaas kunnen we nu niet binnen zwemmen, de diehards kunnen wel buiten zwemmen. Maar áls de zwembaden weer open mogen kunnen we als branche helpen om de coronakilo’s weg te werken, de conditie weer te verbeteren, weerstand op te bouwen én de werking van het vaccin te versterken.

Met dank aan de column van Prof dr Erik Scherder, hoogleraar klinische neuropsychologie VU Amsterdam, lid van de Nederlandse Sportraad, Prof dr Eric van Gorp, hoogleraar virologie Erasmus MC en Prof dr Leonard Hofstra, hoogleraar cardiologie Amsterdam UMC





Het beheersen van de juiste zwemwaterkwaliteit