Net als in alle andere branches verandert er in zwembaden ook heel vaak iets. Of het nu groot of klein is, de uitdaging is elke keer dezelfde: hoe zorg je dat mensen er ook echt iets mee doen? Organisatiepsycholoog Thijs Leenman geeft in zijn boek Verander vanuit de ander inzichten die eenvoudig klinken, maar consequent worden onderbenut: begin bij de ander, niet bij het plan.
Niet voor grote reorganisaties
Het boek ‘Verander vanuit de ander’ is geen handboek voor ingrijpende organisatiewijzigingen. Het gaat over de dagelijkse realiteit van leidinggeven aan mensen die iets anders moeten gaan doen dan ze gewend zijn. Dat raakt direct aan wat veel managers kennen: medewerkers die zich aan nieuwe procedures moeten houden, instructeurs die een andere aanpak moeten adopteren, of teams die moeten samenwerken op een manier die niet vanzelf gaat. Thijs combineert hiervoor inzichten uit de gedragspsychologie — onder meer van Kahneman en Cialdini — met herkenbare praktijkvoorbeelden. Zijn centrale stelling: verandering strandt bijna altijd op drie barrières. Mensen voelen zich onveilig. Ze ervaren weinig regie over wat er gebeurt. Of ze rouwen om iets wat ze verliezen, zoals een vertrouwde routine of een manier van werken die voor hen logisch was. Leenman laat zien dat dit verlies vaak onzichtbaar blijft voor de leidinggevende, niet omdat medewerkers het verbergen, maar omdat er simpelweg nooit naar gevraagd wordt. Zolang je die barrières negeert en alleen communiceert wát er verandert, blijft het gedrag hetzelfde. Dat geldt ook op de kleinste schaal.
Eerlijk en zonder jargon
Misschien niet direct een heel vernieuwend inzicht, maar de kracht van het boek zit in de toon. Thijs schrijft toegankelijk en spaart ook zijn eigen vakgebied niet: ook adviseurs laten zich te vaak verleiden door mooie modellen en onderschatten de menselijke kant. Zijn uitwerking van psychologische veiligheid — niet als bijproduct van een goed klimaat, maar als voorwaarde voor elke verandering — is het sterkste deel van het boek. Leenman beschrijft hoe leidinggevenden onbewust onveiligheid creëren: door te snel te communiceren, te weinig ruimte te laten voor bezwaar, of succes te definiëren vanuit het plan in plaats van vanuit de mensen die het moeten uitvoeren. Wie een concreet stappenplan zoekt, komt soms iets tekort. Leenman wil nadrukkelijk geen receptenboek schrijven, wat betekent dat je als lezer zelf de vertaalslag naar je eigen situatie moet maken. Het is daarmee een toegankelijk en eerlijk boek voor iedereen die mensen aanstuurt en weleens tegen de muur loopt als iets niet landt zoals bedoeld. Geen zwaar theoretisch werk, maar een praktische kijk op waarom mensen zich al dan niet aanpassen en wat je daar als leidinggevende aan kunt doen. Leesbaar in een avond, maar de vragen die Thijs stelt en de inzichten die hij geeft, blijven langer hangen.
Lees ook: Stoïcijns Leiderschap van Fief Macrander: Kalmte in de chaos
advertentie
