Sport en bewegen: wat staat er in de partijprogramma’s?

Nog een paar weken en dan mogen wij weer naar de stembus. Het coronavirus heeft het afgelopen jaar het belang van een gezonde leefstijl onderstreept, maar is dat ook terug te zien in de partijprogramma’s? Voor de Tweede Kamerverkiezingen heeft het Kenniscentrum Sport & Bewegen deze weer geanalyseerd en wij lichten een aantal thema’s uit. Een tipje van de sluier: D66 en ChristenUnie besteden de meeste aandacht aan sport en bewegen. VVD, PvdA, CDA en Partij voor de Dieren bevinden zich in de middenmoot. Minder aandacht is er van GroenLinks, SGP, Splinter, Lijst Henk Krol en SP. 50Plus, DENK, Forum voor Democratie en PVV besteden er niet of nauwelijks aandacht aan. Wat verder opvalt is het pleidooi voor preventie, inclusief sporten en de aandacht voor sport op school. En wordt de zwembranche nog genoemd? SP, GroenLinks, Partij voor de Dieren en Splinter willen schoolzwemmen weer herinvoeren.

  1. Inclusief sporten
    Veel partijen besteden aandacht aan armoede. PvdA bepleit gratis sport voor lage inkomens en steunt initiatieven om de strijd met kinderarmoede aan te gaan, zoals het Jeugdfonds Sport en Cultuur. De ChristenUnie vindt het ‘onbestaanbaar’ dat de kloof steeds groter wordt, maar noemt geen specifieke acties. VVD en CDA vinden dat ieder kind moet kunnen sporten en pleiten voor tegemoetkomingen voor ouders die de contributie niet kunnen betalen. Niet duidelijk is of daar volgens de partijen meer in moet worden geïnvesteerd dan nu. D66 en CDA benoemen als enige partijen de rol van de buurtsportcoaches, die laagdrempelige activiteiten in de buurt kunnen organiseren, waarbij CDA toevoegt dat ze willen zorgen dat de buurtsportcoaches hun werk kunnen blijven doen. Eind 2022 loopt de huidige Brede Regeling Combinatiefuncties af waarmee gemeenten cofinanciering krijgen vanuit het rijk voor de aanstelling van buurtsportcoaches. GroenLinks ‘garandeert’ toegang tot sport voor gezinnen met een kleine beurs, DENK bepleit tegemoetkoming in sportkosten ter bevordering van een gezonde leefstijl en SP stelt dat sporten voor iedereen betaalbaar moet blijven. VVD, D66, SGP, 50Plus en Lijst Henk Krol besteden in hun programma’s specifiek aandacht aan het stimuleren van sport- en beweegaanbod voor ouderen.
  2. Vitale sportaanbieders
    De coronacrisis heeft extra aandacht gegenereerd voor het belang van sport als breedtesportvoorziening. Negen van de zestien partijen in dit overzicht besteden er aandacht aan. De Partij voor de Dieren pleit voor sportvoorzieningen voor jongeren in elke wijk. ChristenUnie maakt dat specifieker: deze partij wil dat gemeenten meer geld krijgen om sport- en beweegplekken te realiseren om zo gezond gedrag te bevorderen. En er zou een sportnorm moeten komen: bij grootschalige herontwikkelingen voor woningbouw geldt dan een adviesnorm voor het aantal vierkante meter sportgebied (binnen en buiten). D66 legt de nadruk op de toegankelijkheid van sport voor iedereen en wil meer beweegmogelijkheden voor ouderen, om ook de vraag naar medische zorg te remmen. Dat wil ook de VVD, die ook verwacht dat eenzaamheid daarmee kan worden teruggedrongen. Buurtsportcoaches worden alleen door CDA en D66 specifiek benoemd. Vrijwilligers (niet specifiek voor sport) worden door veel partijen geroemd. Partij van de Dieren stelt voor studiepunten te verzamelen voor vrijwilligerswerk, GroenLinks en PvdA willen de onbelaste vrijwilligersvergoeding omhoog. Een concreet voorstel van PvdA en ChristenUnie: creëer basisbanen op onder meer de sportvereniging.
  3. Lees ook: Het zwembad: ‘de apotheker met het goedkoopste medicijn’

  4. Vaardig in bewegen

    Ook dit thema komt mondjesmaat aan de orde, met de nadruk op school en sport. Het meest uitgesproken is D66 met het plan voor een rijke schooldag met opvang, een gezonde lunch, sport en cultuur. Waarbij minimaal twee uur sport per week wordt gegeven door een vakdocent (dat vindt de SP ook) en veel buitenspelen op het programma staat. PvdA denkt ook in die richting en vindt dat er meer geld naar sport en cultuur op school moet en dat gymles in elk schooljaar in het curriculum hoort. VVD wil sportverenigingen gastlessen laten geven op scholen en CU vindt jong beginnen belangrijk. SP, GroenLinks, Partij voor de Dieren en Splinter willen schoolzwemmen weer herinvoeren.
  5. Preventie en gezondheid
    Dit is geen deelakkoord van het sportakkoord, maar onder dit thema hebben we onderzocht wat er over het domein preventie en gezondheid wordt geschreven, gerelateerd aan sport, bewegen en gezonde leefstijl.Hier valt op dat het mantra van ‘eigen verantwoordelijkheid’ en de terugtrekkende overheid op zijn retour is. Sterker nog, in bijna alle verkiezingsprogramma’s wordt volop ingezet op meer investeren in preventie en de rol van sport en bewegen daarin. Hierbij kiezen CDA, PvdA, ChristenUnie en GroenLinks voor een regionale preventieve aanpak waarin gezamenlijk wordt geïnvesteerd (en volgens CDA gezamenlijk de opbrengsten worden gedeeld). VVD wil het investeren in preventie aantrekkelijker maken voor zorgverzekeraars, ook Lijst Henk Krol wil meer investeren in preventie. D66 gaat nog verder en wil dat medische preventie volledig vanuit het zorgverzekeringsfonds wordt vergoed. PvdA is helder: preventie in het basispakket, inclusief meer bewegen. SP maakt dat explicieter: bewezen effectieve preventie in het basispakket. Partij voor de Dieren wil ook meer preventie in het basispakket en noemt daarbij het leefstijladvies bij de huisarts. SGP en DENK pleiten voor een nationaal preventiefonds. SGP wil dat (deels) bekostigen van het budget dat nu naar topsport gaat. DENK wil dat het fonds met name ten goede komt aan mensen met (nu) de grootste zorgafname en kwetsbare groepen.
  6. Lees voor een uitgebreide analyse van de partijprogramma’s het artikel Sport en de Tweede Kamerverkiezingen: de politieke plannen voor 2021-2025 op Alles over Sport. Daarnaast kun je in een interactief overzicht via de Stemwijzer Sport en Bewegen zien welke politieke partijen wat beloven, gegroepeerd in relevante themagebieden uit het Nationaal Sportakkoord en aanverwante domeinen. Ook wordt hier duidelijk welke partijen in absolute en relatieve zin meer of minder aandacht aan deze thema’s besteden. In de Stemwijzer zijn alleen de politieke partijen opgenomen die nu al als partij en/of als persoon in de huidige Tweede Kamer zijn vertegenwoordigd.





    Hellebrekers