Wereldwaterdag: hoe schoon is ons zwemwater?

‘Tientallen schimmelsoorten aangetroffen in Nederlandse zwembaden’ Zo kopte laatst De Volkskrant naar aanleiding van een onderzoek naar schimmels in zwemwater. Vandaag is het Wereldwaterdag, wereldwijd staat deze dag in het teken van water. Schoon water is voor ons allemaal -of we er nu van drinken of in baden- van groot belang. Moeten wij ons dan nu zorgen gaan maken? Wij vroegen het Maarten Keuten.

Rond het zwembad

Civiel ingenieur en waterspecialist Yuli Ekowati deed onderzoek naar vervuiling van zwembaden en trof 79 soorten schimmels aan, waaronder ziekteverwekkers. Ekowati nam monsters van alles waarmee zwemmers in aanraking komen: de vloer van de kleedruimte, de gang naar het zwembad, de doucheruimte. De ruimte rond het zwembad, het zwemwater. Maar ook van de lucht en van de schuimplastic speeltjes. De resultaten zijn zeker interessant te noemen. Temeer ook omdat een dergelijk onderzoek nog niet eerder heeft plaatsgevonden. Wel benadrukt Keuten dat je altijd wel iets zult vinden als je gaat zoeken, zeker met de huidige meetinstrumenten. “Maar dit onderzoek maakt ons wel weer even bewust van het feit dat we hier zeker aandacht voor moeten hebben. De branche, de bezoekers en ook wij als wetenschappers.”

Normen

Een belangrijke veroorzaker van schimmels in het water, is natuurlijk de omgeving van het zwembad. De vloeren in het zwembad worden schoongemaakt, gedesinfecteerd en gecontroleerd. Maar Keuten ziet zeker nog wel verbeterpunten. “Een aantal keren per jaar wordt de vloer getest op schimmels. Het zou echter beter zijn als het schoonmaken en desinfecteren van de vloer meer wordt gemonitord, bijvoorbeeld door een test voor en na het schoonmaken. Dan weet je van tevoren in hoeverre het nodig is en achteraf of het voldoende schoon is. Hiermee kun je dan veel beter sturen.” In de huidige regelgeving voor zwembaden is weinig aandacht voor hygiëne van vloeren, er zijn geen normen vastgesteld. Dit kan beter volgens Keuten. “De normen die we nu hanteren zijn in samenspraak met laboratoria vastgesteld, het zou beter zijn als een organisatie als het RIVM hier ook iets over zegt.”

Lees ook: Douchen voor het zwemmen? Liever 1000 soorten bacteriën door het putje dan in het water…

Voorkomen

Hoewel de hygiëne niet mag worden onderschat, wil Keuten wel waarschuwen voor een paniekreactie. “Natuurlijk kunnen we steeds beter meten en zien we dus ook meer. Maar deze schimmels hebben wij thuis ook en we worden hier met een normale weerstand niet ziek van. Wel is een zwembad warm en vochtig en dus een broedplaats voor schimmels en zijn bezoekers schaars gekleed wat hen kwetsbaar maakt.” Tevens zijn er tijdens het onderzoek van Ekowati medicijnrestanten aangetroffen. Volgens Keuten hoeven we ook hier niet van te schrikken. “Het gaat dan vaak om pijnstillers, antidepressiva en spierverslappers die via urine en zweet in het water komen. Dit vormt echter geen gevaar voor onze gezondheid. Maar het blijft natuurlijk wel belangrijk dat we voorkomen dat het in het water terechtkomt.

Douchen, douchen…

Voor Keuten is dat eigenlijk nog wel de belangrijkste conclusie die je uit het onderzoek van Ekowati kunt trekken. “Het maakt ons weer bewust van het belang van een goede hygiëne en die begint bij het goed schoonmaken en desinfecteren van de vloer. Maar ook van het belang van meten, want meten is nog altijd weten.” En tot slot natuurlijk het stokpaardje van Keuten zelf. “Zwemmen is gezond en dat willen we als branche graag zo houden. Maar dat vraagt ook enige medewerking van de bezoekers zelf: vooraf goed douchen en niet plassen in het water. Ik kan het niet vaak genoeg zeggen…”