Het zwembad als kloppend hart van het open sportpark

Een ruimte waar iedereen naar hartenlust kan bewegen. De laatste jaren zie je dat steeds meer, het open sportpark in opkomst. In 2019 had de helft van de gemeenten al een vrij toegankelijk en niet omheind sportpark en steeds meer gemeenten zijn van plan om hun sportparken open te stellen. Ontwikkelingen als de omgevingswet, het sportakkoord en de klimaatopgave lijken voor een versnelling te zorgen. En nu lijkt de coronacrisis hierop ook van invloed te zijn. Maar wat verstaan wij precies onder een open sportpark, wat zijn de voordelen en vooral wat is de rol van het zwembad? Wij vroegen het Rens van Kleij en Thecla van Dijk van ontwerp- en adviesbureau Sport & Ruimte en Jakko Koenis van architectenbureau Slangen + Koenis.

Artist impression Schaats- en zwemcentrum De Vliet Leiden

Jakko Koenis | Slangen + Koenis Architecten

Jakko kijkt graag naar het totaalplaatje om met verrassende ideeën de ruimte multifunctioneel te gebruiken en de principes van een open sportpark sluiten daar mooi bij aan. “De laatste jaren is er steeds meer ruimte voor het creëren van plekken waar het bewegen in diverse vormen centraal staat. Het is daarbij de kunst om de verschillende sportfaciliteiten op een slimme manier met elkaar te combineren en zo gebruik te maken van elkaars functies.” Jakko is dan ook enthousiast over het Athletic Skills Model, een model waarbij de nadruk ligt op veelzijdig bewegen als basis voor niet alleen vitaliteit maar ook een leven lang plezier in bewegen. Vanuit onderzoek, analyse en buurtparticipatie worden beweegvriendelijke openbare ruimten gecreëerd. “Vanuit dit model zijn er legio mogelijkheden voor het realiseren van sport- en beweegvoorzieningen die toegankelijk zijn voor vele doelgroepen. En dus ook voor de ongebonden sporter die tegenwoordig steeds meer in opkomst is en graag op zijn of haar eigen manier wil werken aan fitheid. Met goed uitgewerkte tracks worden sportparken aantrekkelijk voor sportverenigingen, maar ook scholen, andere maatschappelijke verenigingen én individuele sporters.” Als voorbeeld waarbij het zwembad een prominente plek inneemt, noemt Koenis het nieuwe Schaats- en zwemcentrum De Vliet in Leiden. “Het uitgangspunt hierbij is om de breedtesport en de ongeorganiseerde sporter te stimuleren.”

Lees ook: ‘In het belang van de volksgezondheid is het een noodzaak dat we weer gaan bewegen’

Rens van Kleij en Thecla van Dijk | Ontwerp- en adviesbureau Sport & Ruimte

Rens en Thecla worden steeds vaker gevraagd om met vernieuwende ideeën te komen voor een optimale inrichting van een sportinfrastructuur die bewegen stimuleert en vrij toegankelijk is. Enthousiast is Thecla dat gemeenten samen met hen meer zijn gaan kijken naar de onderlinge, synergetische samenhang tussen de verschillende domeinen en het optimaal benutten van de ruimte. “Voorheen werd nog erg in ‘eilandjes’ gedacht, dat is nu minder.” Maar ook realistisch, het kan in haar ogen zeker nog beter. “Bij sportparken worden zaken als het ruimtelijk gebruik, de maatschappelijke functies en de toegankelijkheid steeds belangrijker, net als de inpassing van groen. Maar veel partijen vinden het nog best spannend om het sportpark meer onderdeel van de openbare ruimte te maken. Het blijkt voor de betrokken partijen vaak nog best lastig om hun vizier te verbreden en hun sportlocatie te delen en ook toegankelijk te maken voor anderen. Maar uiteindelijk kun je elkaar zo juist versterken en de mogelijkheden om te bewegen vergroten. Het terrein van een sportclub wordt lang niet altijd gebruikt door leden, waarom zou je er dan alleen op mogen als je lid bent?” Waarbij Rens aanvult dat de huidige coronacrisis voor een vliegwiel lijkt te zorgen en deze ontwikkeling wel eens zou kunnen versnellen. “Wij hebben het afgelopen jaar gemerkt dat de druk op ruimte en groen groot is, het belang van een goed doordacht multifunctioneel gebruik van onze ruimte voor sport en vrije tijd wordt daarmee groter.”

Lees meer over de visie van Jakko, Rens en Thecla over het open sportpark en de rol van het zwembad in ZwembadBranche #78





E.B.T.C.