Gratis A-diploma: ‘de hele wijk wordt er beter van’

In het Afrikaanderbad in Rotterdam kunnen kinderen van 5 tot 18 jaar uit het gebied Feijenoord gratis hun zwemdiploma A halen. Omgekeerd wordt van hun ouders een tegenprestatie verwacht. Zij moeten iets terugdoen voor de buurt. In het project trekken welzijnsorganisatie Humanitas en Sportbedrijf Rotterdam samen op. ‘De hele wijk wordt er beter van’

Verdrinkingen

Projectleider Anton van den Beukel schetst het werkveld in een notendop. De wijk kent zo’n 150 nationaliteiten waarvan veel kinderen niet kunnen zwemmen. Eénderde is de Nederlandse taal niet of onvoldoende machtig. Er is veel werkloosheid en zo’n 80% heeft het financieel moeilijk en kan zeker geen zwemlessen betalen. Medewerkers van welzijnsorganisaties als Humanitas worden vaak op afstand gehouden. “Het valt niet mee om het vertrouwen te winnen.” Ondertussen spreken de cijfers boekdelen. Kinderen tot 10 jaar met een niet-westerse migratieachtergrond verdrinken ruim drie keer zoveel als Nederlandse leeftijdgenootjes. Van 10 tot 20 jaar is het aantal verdrinkingen bij tieners met een niet-westerse achtergrond zelfs zesmaal zo hoog. Zeker in een waterrijke stad als Rotterdam vraagt dat om actie. Het middel dat wordt ingezet: gratis je A-diploma halen, in ruil voor een maatschappelijke tegenprestatie. Een ongewoon initiatief, zeker voor een welzijnsorganisatie. “We voelden ons genoodzaakt het over een andere boeg te gooien.”

Lees ook: Alle kinderen zwemvaardig, geen woorden, maar daden!

Passie & betrokkenheid

Eind vorig jaar werd met het project gestart. Een traditionele promotiecampagne met posters op bushokjes, bleek achteraf niet effectief. “Vrijwel iedereen wist van het project, maar niet via de posters. De whatsappgroepen van school bleken de beste communicatiekanalen.” Op de eerste dag liep het al storm bij het Afrikaanderbad. “Een rij ouders en kinderen tot om de hoek, zo’n 150 kinderen schreven zich op de openingsdag in. En aan het einde van de eerste week was de mijlpaal van 500 kinderen al bereikt. Een gigantisch succes.” Pakweg negen maanden na de aftrap heeft het project met circa 1.400 ingeschreven kinderen zijn grenzen zowat bereikt. Het overtreft alle verwachtingen. Twee andere baden in de buurt doen ondertussen ook mee om lange wachtlijsten te voorkomen.” Ruim 800 kinderen doen mee en de eerste deelnemers hebben al afgezwommen.” Van den Beukel is vol lof over het team van het Afrikaanderbad. “Je hebt een geoliede organisatie met passie en betrokkenheid nodig om hier een succes van te maken.”

Beweging

Het zwemdiploma vergroot niet alleen de zwemveiligheid van de kinderen, ook hun gevoel van eigenwaarde en zelfvertrouwen. “Kinderen zijn er heel trots op dat zij hun diploma behalen.” Maar ook de sociale cohesie neemt toe. “We bereiken in het zwembad ook de ouders, in een heel andere setting. Er komen gesprekken op gang, onderling en met ons. We gaan nu ook programma’s aanbieden over opvoeden en leefstijl. En we doen ontspannende activiteiten. Een combinatie van fun en voorlichting.” De te leveren tegenprestaties zijn gevarieerd, van het bijspringen in de speeltuin tot het thuis uitnodigen van ouderen voor een maaltijd. ”De beweging is op gang gebracht. Het zwembad is een gemakkelijke entree, voor de kinderen en hun ouders. Er is ook sprake van een gelijkwaardige benadering. We geven iets, maar we vragen ook wat terug.” Het gratis A-diploma betaalt zich dubbel en dwars terug. “Een goede jongerenwerker bereikt per jaar gemiddeld 40 unieke kinderen. Nu bereiken we 1.500 kinderen en zijn we ook nog eens in gesprek met hun ouders.”