Voor de eerste regio is de zomervakantie weer voorbij, in het zuiden komt alles weer op gang. Ook in de zwembaden, maar niet iedereen springt meteen weer enthousiast in het water. Zwemliefhebbers die vóór de zomer een lekker ritme, kunnen nu moeite hebben om de draad weer op te pakken. Mensen die wel willen werken aan hun conditie, gewicht of prestaties, alleen na hun vakantie moeite hebben om de juiste motivatie te vinden. Als begeleider of trainer wil je natuurlijk ondersteunen, maar hoe doe je dat zonder te pushen of iemand te laten aanmodderen?

Het vakantie-effect
Voor de zomer draaide alles soepel: vaste lesmomenten, regelmatige trainingen, misschien zelfs een concreet doel om naartoe te werken. Maar na een paar weken vakantie is dat ritme verdwenen. De eerste keer terug in het zwembad voelt zwaarder dan verwacht, en het contrast met de ontspannen zomerweken maakt de drempel alleen maar hoger. Het kan daardoor moeilijker zijn om het oude patroon weer op te pakken dan om helemaal opnieuw te beginnen. Je weet immers hoe goed het voelde om in vorm te zijn, maar juist dat maakt de afstand tot het nu extra groot. Veel mensen weten echt wel wat ze zouden moeten doen: vaker zwemmen, beter slapen, gezonder eten. Waarom lukt het dan toch niet om die intenties om te zetten in gedrag. Motivatie is helaas geen constante factor, maar iets dat kan pieken en dalen. Zeker na een lange onderbreking kan het wankel aanvoelen. Een begeleider die alleen adviezen geeft, loopt dan het risico dat iemand afhaakt. Maar wie te weinig zegt, laat iemand misschien doelloos aanmodderen. Juist de manier waarop het gesprek wordt gevoerd, kan helpen om weer beweging te creëren.
Ben jij op zoek naar een leverancier die kan helpen met de luchtbehandeling in jouw zwembad of zwemschool? 👉 Klik hier.
Lees ook: Plezier grootste reden om te bewegen: zwemmen is natuurlijk heel leuk!
Wat is Motivational Interviewing?
Wat dan ook kan helpen is: Motivational Interviewing, kortweg MI. Deze gespreksmethode werd in de jaren tachtig ontwikkeld door William Miller en Stephen Rollnick en is inmiddels wereldwijd een veelgebruikte aanpak om gedragsverandering te ondersteunen. De kern van MI is dat motivatie niet van buitenaf wordt opgelegd, maar van binnenuit groeit. Mensen veranderen namelijk niet omdat iemand anders dat zegt, maar omdat zij zelf de waarde en het nut ervan inzien. Bij MI gaat het er dus niet om dat jij als begeleider de ander overtuigt, maar dat je helpt om iemands eigen motivatie naar boven te halen. Dat doe je door met oprechte interesse te luisteren, de twijfels en ambivalentie bespreekbaar te maken en samen te verkennen waarom iemand eigenlijk weer zou willen starten. Het kan daarbij heel waardevol zijn om stil te staan bij hoe het was vóór de vakantie, welke voordelen het gaf om in een ritme te zitten en wat iemand nu mist nu dat patroon is weggevallen.
Van extrinsiek naar intrinsiek
De periode na de zomer is voor veel zwemmers een lastige overgang. Ze voelen de wens om weer te beginnen, maar ervaren tegelijkertijd weerstand: de trainingen voelen zwaar, de agenda zit vol, of ze zijn bang dat ze het toch niet volhouden. Dat innerlijke gesprek – het bekende engeltje dat fluistert dat je weer moet gaan, tegenover het duiveltje dat zegt dat je beter nog even kunt wachten – is precies waar MI op aansluit. Door in gesprek te gaan over wat iemand zelf belangrijk vindt, verschuift de motivatie van extrinsiek naar intrinsiek. Het gaat niet meer om ‘ik moet weer van mijn trainer’ maar om ‘ik wil dit weer oppakken omdat het me energie geeft’. Dat besef vergroot het vertrouwen dat het daadwerkelijk mogelijk is om opnieuw te starten, ook als dat in kleine stappen gaat. In de praktijk kunnen het al kleine gesprekjes zijn die het verschil maken. Het gaat erom dat je niet vertelt wat iemand moet doen, maar vragen stelt die uitnodigen tot nadenken. Bijvoorbeeld door te vragen wat er zo prettig was aan het zwemritme van vóór de vakantie, welke voordelen iemand nu mist, of hoe een eerste kleine stap eruit zou kunnen zien. Door dat soort vragen hardop te beantwoorden, hoort iemand zichzelf zijn eigen motivatie formuleren – en dat werkt vaak veel krachtiger dan welk advies ook.
Motivate boven water
De essentie van MI is dat jij als begeleider geen stok achter de deur hoeft te zijn, maar een partner die helpt om de motivatie weer boven water te krijgen. Zeker na de vakantie, wanneer oude gewoontes zijn weggevallen en het lastig is om opnieuw te beginnen, kan een goed gesprek net het verschil maken. Dus zaten jouw zwemliefhebbers vóór de zomer in een fijn ritme zaten, maar hebben zij nu moeite om dat opnieuw op te pakken? Met een beetje geduld, de juiste vragen en een oprechte luisterhouding kunnen zij hun motivatie hervinden én weer met plezier terug het water in duiken.

