Tijdens de Regiobijeenkomst Buitenbaden van Koninklijke Sportfondsen in februari 2026 kwamen collega’s uit verschillende regio’s bij elkaar. Het doel was helder: samen leren van het afgelopen seizoen en de blik richten op het aankomende seizoen. Buitenbaden hebben te maken met een mix van factoren die voortdurend in beweging zijn, zoals het weer, personeelsbeschikbaarheid, veranderende verwachtingen van bezoekers en nieuwe wettelijke eisen. Dat maakt het soms een behoorlijke puzzel. Door cijfers en ervaringen te delen ontstaat een herkenbaar beeld van knelpunten én kansen. En dat geeft energie en praktische inzichten voor de voorbereiding op het nieuwe seizoen.
Terugblik en kengetallen: sturen op inzicht met oog voor nuance
Tycho Knevel, Commercieel directeur van Sportfondsen, opende de dag met een terugblik op afgelopen seizoen en de belangrijkste ontwikkelingen in de sector. Vervolgens werden kengetallen over 2021–2025 gedeeld, zoals bezoekersaantallen per locatie, personeelsuren en het stroom- en gasverbruik (totaal en per bezoeker), aangevuld met bezoek per personeelsuur. Door deze cijfers naast elkaar te leggen ontstaan waardevolle inzichten in waar kansen liggen om efficiënter te werken en hoe personeelsinzet en energiegebruik zich verhouden tot bezoekersaantallen. Tegelijkertijd geven cijfers vooral richting en zijn ze altijd afhankelijk van de context. Zo worden buitenbaden sterk beïnvloed door externe factoren, waarbij het weer een hoofdrol speelt en bovendien per regio anders kan uitpakken. Zo hadden we in 2025 in het algemeen een mooie zomer met relatief veel zonuren, maar dat werd in de regiobijeenkomst in Weert niet herkend. Bovendien maakt het veel uit wanneer zonuren vallen. Zon in mei levert vaak minder bezoekerswaarde op dan in de echte zomermaanden, omdat temperatuur, beleving en recreatiepiek anders zijn. Dat sluit aan bij een terugkerende discussie in de sector: ga je eerder open in het voorjaar, of kies je er juist voor om langer open te blijven na de zomer? Het merendeel pleit nog steeds voor langer open, waardoor extra zonuren vroeg in het jaar in de praktijk soms minder relevant zijn dan ze op papier lijken.
Omgevingswet: risicoanalyse en beheersplan
Een belangrijk onderdeel van de bijeenkomst was de risicoanalyse en het beheersplan, die onder de Omgevingswet verplicht zijn. Daarbij zijn de drie centrale doelen uit het Besluit activiteiten leefomgeving (Bal) leidend: het voorkomen van verdrinking, het beschermen van de gezondheid van gebruikers en het voorkomen van letsel in en om het bassin. In de risicoanalyse en het beheersplan moet daarom duidelijk worden hoe je met risico’s binnen deze drie thema’s omgaat en welke maatregelen je neemt om deze risico’s te voorkomen of te minimaliseren. Nu de overgangsperiode tot 1 januari 2026 is verlopen, zijn risicoanalyse en beheersplan geen ‘actiepunten voor later’ meer, maar een vast onderdeel van het dagelijkse beheer. Henk Meijer, hoofd van de afdeling Bouw & Techniek van Sportfondsen, benadrukte hoe belangrijk het is dat buitenbaden te allen tijde kunnen aantonen dat zij alles hebben gedaan om risico’s te beperken. Dat betekent niet alleen dat plannen aanwezig zijn, maar ook dat ze volledig, actueel en goed gedocumenteerd zijn. Waarbij vooral ook gekeken kan worden naar reeds bestaande documenten. Een concreet voorbeeld is het opnemen van een toezichtplan: daarmee zet je direct een grote stap in de borging. Daarnaast werd benadrukt dat de praktijk ook weerbarstig kan zijn, zeker rond aangescherpte of nieuwe normen. Niet alle parameters worden overal al gehaald en juist voor buitenbaden kan het complex zijn, bijvoorbeeld bij bromaat en chloraat. Seizoensgebonden gebruik en specifieke technische omstandigheden vragen om maatwerk. De belangrijkste tip: ga het gesprek aan met het bevoegd gezag. Door te laten zien dat je het onderwerp serieus neemt en actief werkt aan verbetering, is er vaak al veel gewonnen.
Lees ook: Update Expertgroep VGT
Samen aan de slag
Deelnemers gingen in zes groepen aan de slag met een gekozen doel (verdrinking, gezondheid of letsel) en werkten een concreet risico uit tot een beheersplan. De resultaten werden gedeeld en leverden praktische inzichten én waardevolle uitwisseling op over wat werkt in de praktijk. De bijeenkomst werd afgesloten door Henrica Bergsma, eigenaar van HeBe training & advies en zelf betrokken als manager van buitenbaden. Vanuit haar jarenlange ervaring in het zwemonderwijs en de zwembadbranche stond zij stil bij het belang van alertheid, met name rondom huisregels en verantwoordelijkheden. In de dagelijkse praktijk denken we vaak dat alles goed is afgedekt, terwijl er toch verrassingen kunnen ontstaan. Daarom is het belangrijk om afspraken kritisch te blijven bekijken: wat staat er precies in de huisregels, voldoen deze aan wet- en regelgeving, en welke overeenkomsten zijn er met betrokken partijen zoals de gemeente? Henrica benadrukte daarnaast hoe belangrijk het is om afspraken niet alleen vast te leggen, maar ook daadwerkelijk te borgen in de organisatie. Medewerkers moeten weten wat er is afgesproken en wat hun rol daarin is. Haar advies: betrek medewerkers actief, maak verantwoordelijkheden duidelijk en blijf vooral in gesprek als er iets speelt.
Samen sterker richting seizoen 2026
De Regiobijeenkomst Buitenbaden liet zien hoeveel kennis, ervaring en betrokkenheid er in het werkveld aanwezig is. Door open ervaringen te delen, cijfers naast elkaar te leggen en praktijkvoorbeelden rond risico’s en beheersmaatregelen door te nemen, ontstaat er meer inzicht in wat goed werkt en waar extra aandacht nodig is. Dat helpt om overwogenkeuzes te maken en met vertrouwen het seizoen in te gaan. Nu nog hopen dat de weergoden ons goed gezind zijn, op naar een mooi seizoen 2026.
advertentie
